Gegenwind im Reichswald

Economische afwegingen

Dat het opwekken van stroom met windenergie veel duurder is dan het opwekken van stroom met conventionele energiebronnen is bekend. Ook de nieuwe generaties windturbines zullen nog niet direct kunnen concurreren met conventionele energiebronnen.

Maar doorgaan met conventionele energiebronnen is geen optie als we de uitstoot van broeikasgassen willen beperken. Wij zullen dus die hoge prijs moeten gaan betalen. Deze keus hebben we inmiddels als maatschappij gemaakt.

Maar als wij dan toch bereid zijn meer te betalen voor duurzame energie, dan moet dit wel op een verantwoorde wijze gebeuren.

En daar gaat het hier nu juist mis, zowel op lokaal als nationaal niveau.

 

Nationaal niveau

Het is misschien een open deur, maar windturbines produceren meer stroom in gebieden waar het veel en stevig waait. Dit zijn de zeeën, kustgebieden, grote open vlaktes en op de kammen van berggebieden.

Toch wijst men nu in Duitsland gebieden aan die veel minder rendabel zijn voor het ontwikkelen van windparken, zoals het Reichswald (zogenaamde Konzentrations gebieten).

Deze ogenschijnlijke onlogische keuze is gemaakt omdat de netwerken die nodig zijn om de stroom te transporteren van de noord-Duitse kustgebieden naar de gebruikers in de bevolkingscentra in midden en zuid-Duitsland nog niet zijn aangelegd.

Duitsland investeert dus in onrendabele windparken omdat men niet eerst een goede infrastructuur heeft aangelegd. Dit is verspilling van gemeenschapsgeld. Men zou dus eerst de infrastructuur moeten oplijnen voor parken op de meer rendabele locaties.


Volgens bovenstaande windkaart zijn gemiddelde windsnelheden in de kuststrook twee maal zo hoog als aan de oostgrens van Nederland. 

Het lijkt erop dat de nieuwe coalitie tussen Union en SPD nu inziet dat rücksichtsloze plaatsing van windparken onbetaalbaar wordt en er een pas op de plaats gemaakt moet worden (ref. 1). Het ziet er naar uit dat de impulsief genomen besluiten naar aanleiding van de Fukushima ramp zullen worden bijgesteld. Het Fukushima-argument dat de burgemeester Steins uit Kranenburg aanvoert om, zo lijkt het, zijn ommezwaai ten aanzien van windturbines in Kranenburg (zie verder op in dit artikel) te verantwoorden cq zijn commerciële motivatie te maskeren, zal dan geen stand meer houden.

 

Lokaal niveau

Ook op lokaal niveau is een keuze voor windturbines in het Reichswald niet goed afgewogen. De indirecte negatieve effecten op de lokale economie worden niet of onvoldoende onderkend. 

Een windpark gaat ten koste van het lokale toerisme, de woningmarkt en de levenskwaliteit in het gebied, voornamelijk in het Nederlandse deel van het gebied.

 

Toerisme

Het toerisme is één van de economische pijlers van de gemeenten die grenzen aan het Reichswald.

Zo heeft de gemeente Groesbeek in haar strategische visie als doelstelling de landschappelijke waarden te versterken, zichtlijnen te herstellen en het toerisme nog verder te ontwikkelen (ref. 2).

Onderzoek bij andere windprojecten heeft uitgewezen (ref. 3) dat bezoekersaantallen met 15 tot 25% kunnen teruglopen.

Groesbeek onderscheidt zich door het sterk geaccentueerde terrein met haar ongeschonden vergezichten. Juist dit kroonjuweel zal verdwijnen doordat de 200 meter hoge windmolens de heuvels van het Reichswald voor het oog zullen decimeren tot molshopen. Het windpark zou het toerisme en de werkgelegenheid in deze sector zwaar kunnen treffen en een streep zetten door de doelstellingen van de omliggende gemeenten.

De windturbines zullen langs de Nederlandse grens gepositioneerd worden, zodanig dat deze niet of nauwelijks meer zichtbaar zijn voor de gemeente Kranenburg. Eerdere plannen in 2009, voor een kleiner windturbinepark in Schottheide, aan de Kranenburgse kant van het Reichswald, sneuvelden omdat dit teveel inbreuk deed op de landschappelijke waarden.

Eén Europa lijkt hier nog heel, heel ver weg.

Destijds schreef de burgemeester van Kranenburg nog in zijn artikel Klare Linie und klare Ziele:  “Unsere intakte Landschaft ist ein hohes Gut, das wir für die kommenden Generationen erhalten müssen” (ref. 4).

 

Woningmarkt

Ook de woningmarkt zal getroffen worden door het windpark.

Uit gerechtelijke uitspraken is bevestigd dat huizen in de nabije omgeving van een windpark met 15 tot 25 % in waarde zullen dalen (ref. 5). Op grotere afstanden zal de waardedaling minder zijn maar zal het hier een groter aantal woningen betreffen.

Een waardedaling van de woningen aan de Nederlandse kant van de grens is te verwachten omdat wonen in de grensstreek, door verminderde aantrekkingskracht van de landschappelijke waarden minder aantrekkelijk wordt en door minder werkgelegenheid als gevolg van een afnemende toeristische sector.

Verder zullen woningen binnen een straal van 2 km van de molens in de wintermaanden getroffen worden door slagschaduwen.

In de maanden november december en januari zal het strijklicht van de wieken een groot deel van de dag de Gemeente Groesbeek treffen.

 

Levenskwaliteit

Een ongerepte natuur, veelvoudige leefruimtes en interessante cultuurlandschappen zijn van onschatbare waarde voor de kwaliteit van leven. Zij dragen bij tot welvaart en welzijn en dienen derhalve beschermd te worden. Door de toenememende technocratische zienswijze op landschap en natuur dreigt de mens zijn relatie tot de natuur te verliezen en daarmee de wortelen van zijn ‘Zijn’.

De natuur biedt een ‘gratis’ ruimte voor ontspanning, regeneratie, rust, kracht en inspiratie. Culturele landschappen worden gezien als bron voor culturele verworvenheid en herinnering, als een basis voor regionale identiteit. In de vorm en vorming van een landschap spiegelt zich een deel van de menselijke ziel.

Steeds meer mensen lijden in het dicht bevolkte westen aan de gevolgen van prestatiedruk, hectiek, mediale constante beschikbaarheid, overbelasting. De grenzen van de belastbaarheid zijn bereikt. Oververmoeidheid, gevoelens van ontworteling en geestelijke noden plegen roofbouw op de energie. Het vertoeven in de natuur werkt helend. De natuur is open voor iedereen – arm of rijk. Een windturbinepark in het Reichswald vernielt juist hetgeen het wil beschermen: de natuur.

Referentie: „Zeitenwende im Umweltschutz?“, Christian Leibundgut und Ingeborg Vonderstrass, www.windwahn.de

 

Burgerparticipatie - Compensatie

Om draagvlak onder de bevolking te creëer wordt vaak aangeboden mee te investeren in het project. Hierbij worden rendementen beloofd die aanzienlijk hoger zijn dan de huidige spaarrente tarieven.

De beloofde rendementen van meer dan 5 % lijken lucratief, maar schijn bedriegt.

Het betreft hier geen inleg met een veilige spaarrente maar een risicovolle investering

Zo is recentelijk één van de grootste ontwikkelaars van windprojecten in Duitsland failliet gegaan. Bij een dergelijk faillissement is de kans groot dat de kleine particuliere investeerders niets meer van hun geld terugzien (ref. 6)

 

Resume

Indien alleen de directe projectkosten voor de bouw van een windmolenpark in het Reichswald beschouwd worden dan zou dit project rendabel kunnen zijn.

Echter als ook alle indirecte kosten/schades betrokken worden, welke voornamelijk ontstaan in de buurgemeenten, dan zal naar alle waarschijnlijkheid blijken dat het windpark financieel niet haalbaar is.

De toekomst zal het leren of de gemeente Kranenburg rekening zal houden met haar buren en ook diens belangen zal behartigen.

 

Referenties

Ref. 1: Ausbauplane fur Windkraft gestoppt RP 11-11-2013

Ref. 2: Strategische visie van de gemeente Groesbeek (blz. 25).

Ref. 3: Onderzoek ZKA windmolens

Ref. 4:  www.guenter-steins.de/klareaussagenohnewennaber

Ref. 5: “De invloed van windturbines op de waarde van onroerend goed” Bosch en van Rijn.

Ref. 6: fd.nl/ondernemen/655860-1401/windmolenfiasco-bedreigt-75.000-beleggers